Takeitizi.pl

kobiece slow life

rozwój osobisty

Jak motywować innych do zmian? „Najskuteczniejszym sposobem nakłonienia kogoś do danego działania jest powiedzenie mu, aby tego nie robił”

„Nikt nie musi absolutnie niczego robić”. Nawet jeśli alternatywa jest wysoce nieprzyjemna-utrata pracy, choroba, czy nawet śmierć-niemal zawsze mamy jakiś wybór.” Michael Pantalon

Mogłoby się zdawać, że skuteczną metodą motywowania innych jest straszenie sankcjami, wywieranie presji, jednak taka postawa przynosi skutek odwrotny do zamierzonego. Im bardziej chcesz, żeby ktoś coś zrobił i im usilniej do tego namawiasz, tym większy opór stawia rozmówca, a presja i przymus osłabiają jego motywację wewnętrzną. Na krótką metę możemy zmusić kogoś, by nam uległ, ale na dłuższą, rodzimy jego opór, który nie sprzyja motywacji. Aby zmotywować innych do zmian, podkreśl, że twój rozmówca jest wolną osobą i sam podejmie decyzję. 

„Każdy człowiek ma wolność wyboru zachowań, które chce przejawiać. Inni ludzie mogą zagrozić tej wolności pewnego rodzaju stwierdzeniami, takimi jak: „Musisz to zrobić” czy „Nie możesz tego zrobić”. Kiedy nasza wolność jest zagrożona, zwykle reagujemy bardzo negatywnie: wykłócamy się, złościmy lub zniechęcamy, usprawiedliwiając zachowanie, które skrytykowano, i/lub ponawiamy zamiar kontynuowania go.”

„Większość z nas przynajmniej raz spróbowała (…) taktyki zastraszania-najczęściej kończyło się to frustracją. (…) Unikaj zastraszania i zwrotów typu musisz, a skup się na chcesz i dlaczego (…).(…) ludzie nie lubią, gdy im się mówi, co muszą lub powinni zrobić. Wolą działać z własnych pobudek. Powinieneś zapewnić osobę motywowaną, że nie musi podejmować działania, a cokolwiek zrobi, będzie wynikało z jej własnej decyzji-nie twojej.”

„Zewnętrzny przymus podjęcia działania może wręcz wzbudzić nieodpartą chęć zrobienia czegoś zupełnie przeciwnego. Jeśli chcemy podjąć działanie, pomocne jest zobaczenie go jako naszego wyboru, a nie konieczności.”

„im bardziej myślimy, że powinniśmy, tym mniejsze prawdopodobieństwo, że podejmiemy działanie.”

„Nikt nie musi absolutnie niczego robić-wybór zawsze należy do tej osoby. (…) Inaczej mówiąc, ludzie robią to, co chcą robić.”  Michael Pantalon

Zmiany nie mogą być wymuszone z zewnątrz.

„Prace badawcze potwierdzają (…), że ludzie dużo częściej motywowani są przez własne chęci i pragnienia niż przez bodźce z zewnątrz. Niezależnie od tego, czy chodzi o zastraszanie, obietnice, gratyfikacje finansowe czy zaszczyty, żaden z tych zewnętrznych czynników nie jest w stanie przebić motywacji uwolnionej ze środka.”

„Można by wręcz powiedzieć, że najskuteczniejszym sposobem nakłonienia kogoś do danego działania jest powiedzenie mu, aby tego nie robił.” Michael Pantalon

Pytania pełne szacunku dla autonomii pobudzają motywację wewnętrzną:

  • Zrobisz, jak zechcesz.
  • Ja na twoim miejscu zrobiłabym tak, ale to twoje życie i ty decydujesz.

„Można przywrócić poczucie prawdziwej wolności, wypowiadając stwierdzenia podkreślające autonomię, na przykład: „To zależy od ciebie”, „Jedynie ty możesz zdecydować, czy to zrobić”, „To jest naprawdę twoja decyzja” Michael Pantalon

Jak motywować innych do zmian? Metoda błyskawicznej motywacji

„Koncentracja na choćby najwątlejszej motywacji jest bardziej skuteczna niż skupianie się na oporze.” Michael Pantalon

Aby ktoś miał motywację do zmiany, trzeba poznać jego sytuację i powody, dla których jeszcze nie robi tego, na czym mu zależy. Być może brakuje mu kompetencji i trzeba zacząć od ich zdobycia, by wiedział, jak dokonać upragnionych zmian. Być może wydarzyło się właśnie coś w jego życiu, co całkowicie wytrąciło go z równowagi i nie ma teraz głowy do zmian, poprzestawiały się jego priorytety, w tej sytuacji ze zmianą trzeba zaczekać, aż wszystko wróci do normy, np. bliska osoba podreperuje zdrowie i wyjdzie ze szpitala.

Michael Pantalon przedstawia 6-stopniowy model motywowania innych (także tych, którzy twierdzą, że nie chcą zmian), poprzez zadawanie pytań z opracowanej przez niego metody motywacji błyskawicznej. Metoda pozwala dotrzeć do wewnętrznych motywów i odkryć pragnienie zmiany u rozmówcy. Działa nawet w przypadku osób uzależnionych. Ważne jest, by szanować autonomię rozmówcy i by on odkrył swoje osobiste powody do dokonania zmiany, to nie może być przedstawianie gotowych recept i wymuszanie na kimś zmian (co budzi opór, osłabia motywację wewnętrzną i rodzi frustrację). Terapeuta i trener motywacji przedstawia na przykładzie swojego ojca, którego zmotywował do rzucenia palenia, proces motywowania innych do zmian poprzez zadawanie sześciu pytań z metody motywacji błyskawicznej, oto one:

  1. Dlaczego mógłbyś dokonać zmiany? „Gdybyś kiedykolwiek zdecydował się rzucić palenie-a nie musisz tego robić, tato, to jest całkowicie twój wybór-ale gdybyś miał podjąć taką decyzję, to z jakiego powodu byś to zrobił?”(…) Ojciec wskazał na paczkę papierosów: (…) -Czy wiesz, jak ciężko to rzucić? (…) -Mówisz zatem, że rzuciłbyś, gdybyś mógł (…) (Pamiętałem, żeby odzwierciedlać zarówno opór, jak i motywację. -Mówisz, że trudno jest rzucić palenie, więc czujesz, że nie potrafisz tego zrobić, choć może i chciałbyś, ale ja zadałem ci inne pytanie. Spytałem, dlaczego mógłbyś rzucić, gdybyś chciał. Nie pytam, jak trudno byłoby to zrobić, ale co by sprawiło, żebyś to zrobił. Jaki byłby po temu powód? (…) – Myślisz, że lubię wstawać codziennie rano i wypluwać sobie płuca? (…) – Zatem, powiedziałem, chcąc odzwierciedlić jego motywację, -jednym z powodów, dla których chciałbyś rzucić palenie, byłoby lepsze samopoczucie i mniej kaszlu?”

Jeśli rozmówca stawia opór i nie chce odpowiedzieć na to pytanie, można poprosić, by wyobraził sobie czysto hipotetyczną sytuację, być może wtedy pojawi się choćby iskierka jego motywacji wewnętrznej. Jeśli rozmówca stosuje wymówki (nie mam czasu, pieniędzy, to za trudne), możesz spytać: gdybyś miał cały czas tego świata i potrzebne pieniądze, gdyby okazało się to prostsze, niż myślisz, dlaczego mógłbyś chcieć to zrobić?

2. W jakim stopniu jesteś gotowy na zmianę? Oceń na skali od 1 d0 10, gdzie 1 oznacza całkowitą niegotowość, a 10 -całkowitą gotowość. „Na ile byłbyś gotowy ograniczyć palenie o dwa papierosy tygodniowo? (…) -Dwa papierosy tygodniowo to żaden problem!”

Jeśli rozmówca mówi 1, spytaj, co musiałoby się stać, aby był gotów na zmianę, choćby w niewielkim stopniu, np. o wartości 2.

3.Dlaczego nie wybrałeś mniejszej liczby? „Jak to mniejszej liczby? Myślałem, że chcesz, abym to zrobił? (…) za każdym razem, gdy zadawałem ojcu pytanie, zostawał w jakiś sposób wytrącony ze standardowego myślenia. Czasami był zdezorientowany, innym razem zdziwiony, a kiedy indziej nie rozumiał, o co pytam. Na tym polega skuteczność motywacji błyskawicznej (…): każe myśleć inaczej (…) i -być może- dotrzeć do nieuświadamianych uczuć, myśli i pragnień. (…) -To akurat jest proste, zaoszczędzę trochę pieniędzy.

4. Wyobraź sobie, że nastąpiła zmiana, jakie byłyby jej pozytywne skutki? „Ojciec popatrzył na papierosa w ręku. -Nie paliłbym teraz.”

5. Dlaczego te skutki są dla ciebie ważne? „(…) byłbym teraz w ogrodzie z moimi wnukami i nie kazałbym biednym dzieciom czekać, aż dziadek skończy palić.”

6. Jaki jest następny krok, jeśli takowy istnieje? Michael Pantalon

Na ostatnim etapie sporządza się plan i określa pierwszy krok do zmiany, np. wizytę u lekarza. Motywowana osoba wiedziona potrzebą autonomii, będzie chciała dokonać zmian po swojemu, zrealizować własny plan i tym samym przejąć kontrolę nad sytuacją. Najpierw musi jednak dotrzeć do ukrytych zasobów motywacji.

„Znów nie chodzi nam o dużą zmianę. Pytamy o najmniejszą wyobrażalną zmianę-od całkowitego braku motywacji do najmniejszej iskierki.” Michael Pantalon

Metodę można stosować w różnych okolicznościach, np. motywując dziecko do odrobienia lekcji lub posprzątania pokoju. Przydatne jest rozbicie dużego zadania na małe etapy i zmniejszenie pierwszego kroku tak, by nie wydawał się zagrażający i przytłaczający.

Marta Szyszko

na podstawie:

motywacja

Za pośrednictwem tej metody możesz też motywować siebie, przeczytasz o tym poniżej:

Uważasz ten post za przydatny? Podziel się z innymi

Comments

comments