Dlaczego córka to nie materiał na przyjaciółkę mamy? Czy matka, która nie widzi świata poza swoim dzieckiem, może kochać je „za bardzo” i nieświadomie krzywdzić? Poznaj 3 typy toksycznych matek.

Matka, która oczekuje, że dziecko wypełni jej pustkę

Matka pochłania swoją córkę, nie pozwala jej żyć własnym życiem z powodu własnego niespełnienia. Córka ma problem z wyznaczaniem granic, uzgadnia z matką wszelkie decyzje, zamiast spędzać czas z przyjaciółmi, towarzyszy matce. Ich życie się zlewa. Uwikłana córka znika w blasku zaangażowania matki w jej życie, jej uwagi, opieki. Tego typu matki są na ogół po rozwodzie lub są wdowami i nie mają rozwiniętej sieci wsparcia wśród osób w swoim wieku i na swoim poziomie rozwoju. Doświadczają świata poprzez życie życiem córek i posługują się poczuciem winy, by nie pozwolić córkom oddalić się do własnego życia. Matka nie potrafi w dojrzały sposób zaspokoić swoich potrzeb, uczestnicząc w życiu społecznym, wykorzystuje do tego córkę. Paradoksalnie uchodzi za kochającą matkę, a jednak czerpie od swojej córki, zamiast ją obdzielać. Córka nie wie, gdzie kończy się matka, a zaczyna ona. Poświęca własne potrzeby na rzecz matki, przestaje je rozpoznawać.

Kontrolująca matka

„Matka Sary-kobieta apodyktyczna i kontrolująca, decyduje, w co pięciolatka powinna się ubierać, jakie ma czytać książki, kiedy i gdzie wolno jej się bawić z przyjaciółmi. Nie zostawia córce żadnego wyboru. (…) Sara we wszystkim jest zależna od mamy. Zostawiona sama sobie nie potrafi dokonywać wyborów, jakich dokonują jej rówieśnicy. (…) Możliwe, że z powodu niesamodzielności Sary czuje się potrzebna jako matka.” J. P. Louis, K. M. Louis

Chce podejmować za dziecko wszystkie decyzje. Od tego, w co się ubiera (by odpowiednio reprezentowało matkę przed sąsiadami), przez kierunek studiów, po życiowego partnera. Kontrolująca matka pozbawia córkę jej własnego głosu, umiejętności decydowania o sobie, uczenia się na własnych błędach, a przede wszystkim bycia dostrzeganą za to, kim naprawdę jest (życie córki staje się odbiciem potrzeb i pragnień jej matki). Kontrolująca matka chce mieć decydujący głos w każdym aspekcie życia córki. Sugeruje, że bez niej córka sobie nie poradzi. Istotne jest dla niej, jak postrzegają ją inni, więc musi dopilnować, by córka odpowiednio ją reprezentowała.

Im dokładniej spełnia jej oczekiwania, tym więcej aprobaty i przychylności otrzymuje, ale brak spełniania jej oczekiwań jest równoznaczny z odrzuceniem córki i cofnięciem matczynej miłości. Albo będzie tak, jak ona chce, albo córka gorzko tego pożałuje. Kontrolująca matka uważa, że robi to, co najlepsze dla swojego dziecka i czuje się w pełni usprawiedliwiona.

„Dzieci takich rodziców nieustannie są obiektem krytyki. Nawet kiedy są już dorosłe, opiekunowie wciąż tkwią w błędnym przekonaniu, że zawsze wiedzą, co jest najlepsze i utrzymują się w poczuciu wyższości.” J. P. Louis, K. M. Louis

Daje dziecku lekcję warunkowej miłości, którą łatwo stracić, jeśli nie spełnia się jej oczekiwań. Niezależnie, czy córka rezygnuje z  siebie, by zasłużyć na miłość matki, a może buntuje się, rezygnując z jej uczuć, by żyć swoim życiem, płaci wysoką cenę za taki rodzaj relacji. Uzależnia swoją samoocenę od tego, jak ją postrzegają inni. Sukcesy przypisuje szczęściu, a porażki wadom swojego charakteru. Nie jest niezależna, nie buduje swojej autonomii.

„Dziecko przekonuje się, że nie można mu polegać na własnym osądzie, i ostatecznie może nigdy nie nauczyć się samodzielności ani kierowania własnymi sprawami, bo rodzice mają tak „silny charakter.” J. P. Louis, K. M. Louis

Matka „przyjaciółka”

To matka, która odwraca naturalny porządek, oczekuje, że dziecko będzie dla niej wsparciem, odzierając je z dzieciństwa, dzieląc się zbyt wieloma detalami z życia dorosłych, których dziecko nie może udźwignąć. Czuje się samotna, a dziecko traktuje jako zastępstwo dla partnera życiowego lub przyjaciół. Takie dziecko ma problem z wyznaczeniem granic.

„Grace, 39: Mój ojciec rozwiódł się z moją matką, wyprowadził się i ponownie ożenił, gdy miałam 6 lat. Matka oczekiwała, że będę się nią opiekować, wspierać ją, słuchać o jej problemach. Nie pozwoliła mi być dzieckiem i tak jest do dziś. Przebywanie z nią, to jak bycie w pomieszczeniu, w którym brakuje powietrza. Wtedy nie istnieję.” Peg Streep

Córka matki „przyjaciółki” żywi do niej sprzeczne emocje, z jednej strony ją kocha, z drugiej żywi uzasadnioną urazę i odczuwa żal. W dorosłości ma problem z tworzeniem bliskich relacji. Ceną za odwrócenie ról jest utrata dzieciństwa i dźwiganie problemów nieadekwatnych do możliwości dziecka. Córka -„opiekunka” może odczuwać poczucie winy z powodu własnych potrzeb, troszczyć się o wszystkich, ale nie o siebie.

„Uwikłani opiekunowie wymuszają na dziecku rodzaj chorobliwej lojalności. Nie chcą pozwolić mu na odczuwanie własnych emocji, a zamiast tego żądają, by nieustannie myślało o ich potrzebach.” J. P. Louis, K. M. Louis

Marta Szyszko

na podstawie:

toksyczna matkatoksyczna matka

Przeczytaj także:

Dlaczego musisz dbać o swoje potrzeby, by nawiązać bliską, ale nie zaborczą relację z dzieckiem?

Uważasz ten post za przydatny? Podziel się z innymi

Comments

comments